Original research article
Acta Albaruthenica

“Беларускі вяшчун” і Мікалай Карамзін. Пра паэзію Яна Аношкі ў параўнальным ракурсе

2021, Том 21

Magdalena Dąbrowska

0000-0002-4014-4725

University of Warsaw, Faculty of Applied Linguistics, Institute of Russian Philology

DOI

10.32612/uw.18988091.2021.21.pp.71–80

Submission date

07.09.2021

Acceptance date

20.11.2021

Publishing model

open access

License type

CC BY-NC-ND 3.0 PL

Field

Humanities

Discipline

literary studies

Language of publication

Polish

Downloads

PDF 254 KB

Article

Number of views:77

Number of downloads:39

Crossref citations:0

Altmetric score:0

Abstract

У артыкуле разглядаецца зборнік паэзіі Яна Аношкі (Полацк, 1828–1829–1830?; 47 вершаў на польскай мове і прадмова) у параўнальным ракурсе (польска-беларускія літаратурныя ўзаемасувязі, польска-расійскія літара-турныя дачыненні, еўрапейская літаратурная традыцыя ад старажытнасці да эпохі Асветніцтва). Слова “вяшчун” (“наш”, “правінцыяльны”) паходзіць з прадмовы да зборніка і навуковых артыкулаў пра Я. Аношку (Т. Урублеў-ская; Д. Самборска-Кукуць). Сувязь з паэзіяй рускага сентыменталіста Міка-лая Карамзіна (1766–1826) разгледжаны на падставе верша Z "Karamzyna" (праблема ўстанаўлення крыніцы ў паэзіі М. Карамзіна) і вершаў з песі-містычна-меланхалічным выказваннем.

Keywords:

Ян Аношка,паэзія,Полацак,сентыменталізм,песімізм,меланхолія,параўнанне,Мікалай Карамзін

Bibliography

[Bartoszewicz Zygmunt]. 1820. Wyjątki z pism Karamzina prozą, „Tygodnik Wileński” t. 10, nr 174: 257–265, nr 175: 289–303.

Dąbrowska Magdalena. 2017. Karamzin i Ignacy Krasicki (wokół „Wyjątków z pism Karamzina prozą” z „Tygodnika Wileńskiego” z 1820 roku). W: Mikołaj Karamzin i jego czasy. Red. Dąbrowska Magdalena, Głuszkowski Piotr. Warszawa: Instytut Rusycystyki Uniwersytetu Warszawskiego: 187–195.

Dąbrowska Magdalena. 2019. „W prozie nie ma on sobie równego…” „Wieś” Nikołaja Karamzina w „Tygodniku Wileńskim” (1820 r.). „Studia Rossica Gedanensia” t. 6: 71–82.

Estreicher Karol. 1876. Bibliografia polska XIX stulecia. T. 3. Kraków: Wydanie Akademii Umiejętności.

Karamzin Nikolaj. 1966. Polnoe sobranie stihotvorenij. Red. Lotman Ŭrij. Moskva – Leningrad: Sovetskij pisatel’.

Kott Jan. 1966. Prowincjonalny Karpiński. „Twórczość” nr 4: 75–85.

Kowalczyk Witold. 1977. O polskich tłumaczeniach utworów Mikołaja Karamzina, „Slavia Orientalis” nr 1: 3–16.

Lotman Ŭrij. 1997. Sotvorenie Karamzina. Stat’i i issledovania 1957–1990. Zametki i recenzii. Sankt-Peterburg: Isskustvo-SPB.

Łaniec Stanisław. 1994. Początki nowożytnego ruchu narodowego Białorusinów. Przekł. Ojcewicz Grzegorz. W: W kręgu kultury białoruskiej. Red. Piłat Walenty. Olsztyn: Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Olsztynie: 9–15.

Nowy Korbut… 1971: Bibliografia literatury polskiej „nowy Korbut”. Cz. 6 (Oświecenie). Oprac. E. Aleksandrowska z zespołem. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.

Onoszko Jan. (B. r.). Poezye. Dzieło pozgonne. Na zysk ubogich. W Drukarni ХХ. Pijarów. Połock.

Onoszko Jan. 1892. Na trzpiota pijanego. W: Perły humoru polskiego. Oprac. Bartoszewicz Kazimierz. T. 3. Kraków: Nakład K. Bartoszewicz: 20.

Onoszko Jan. 1897. Na trzpiota pijanego. W: Księgi humoru polskiego. Oprac. Bartoszewicz Kazimierz. T. 4. Petersburg 1897: Nakładem Księgarni K. Grendyszyńskiego: 85.

Podbereski Romuald. 1844. Białoruś i Jan Barszczewski. W: Barszczewski Jan. Szlachcic Zawalnia czyli Białoruś w fantastycznych opowiadaniach. Petersburg: W Drukarni Karola Kraja: I–ХLI.

Poezye Jana Onoszki. Dzieło pozgonne. Na zysk ubogich [online] https://polona.pl/item/poezye-jana-onoszki-dzielo-pozgonne,OTgwODc3ODY/4/#item [dostęp 1.06.2021].

Recenzya… 1830, 9: (B. p.). 1830. Recenzya. Poezye Jana Onoszki – Dzieło pozgonne. Na zysk ubogich. W Połocku w drukarni XX. Pijarów… „Dziennik Wileński” t. 9, kwiecień: 273–285.

Samborska-Kukuć Dorota. 2002a. Kim był Jan Onoszko? (Próba rekonstrukcji biografii). „Wiek Oświecenia” t. 18 (Ignacy Krasicki w dwusetlecie śmierci): 149–168.

Samborska-Kukuć Dorota. 2002b. Między Bogiem, życiem i śmiercią. Tradycje religijnej poezji baroku w twórczości Jana Onoszki, „Pamiętnik Literacki” z. 3: 131–154.

Samborska-Kukuć Dorota. 2003. Z dziejów kultury literackiej północno-wschodniego pogranicza. Jan Onoszko poeta przełomu XVIII i XIX wieku. Kraków: Collegium Columbinum.

Wianek… 1842: Wianek z paproci czyli Zbiór poezji wydany przez Piotra Medekszę. 1842. Wilno: Drukiem Józefa Zawadzkiego.

[Wróblewska Tekla]. (B. r.). Ostrzeżenie. W: Onoszko Jan. Poezye. Dzieło pozgonne. Na zysk ubogich. W Drukarni ХХ. Pijarów. Połock (b. n. s.).