Oryginalny artykuł naukowy
Acta Albaruthenica

Самаідэнтыфікацыя і моўныя прыярытэты беларускай моладзі 20-х гг. ХХІ ст.

2024, Tom 24

Vieranika Bandarovich

0000-0002-1985-1759

badaczka niezależna

DOI

10.31338/2720-698Xaa.24.2

Data publikacji

13.02.2025

Data otrzymania

20.07.2024

Data akceptacji

30.08.2024

Model publikowania

otwarty dostęp

Rodzaj licencji

CC BY-NC-ND 3.0 PL

Dziedzina

Dziedzina nauk humanistycznych

Dyscyplina

literaturoznawstwo, językoznawstwo

Język publikacji

białoruski

Pliki do pobrania

PDF 279 KB

Artykuł

Liczba wyświetleń:199

Liczba pobrań:92

Cytowania Crossref:0

Wynik Altmetric:0

Abstrakt

Дадзенае даследаванне – трэцяе з цыкла праведзеных сярод студэнтаў нефілалагічных спецыяльнасцей Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта ў 2022–2023 гг. Прадметам даследавання сталі адносіны сучаснай беларускай моладзі да беларускай мовы і яе месца ў жыцці маладых людзей 20-х гг. ХХІ ст., самаідэнтыфікацыя беларускіх студэнтаў. У сувязі з працэсамі, якія адбываюцца ў беларускім грамадстве пасля 2020 г., тэмы месца ў ім беларускай мовы і самавызначэння моладзі бачацца надзвычай актуальнымі і перспектыўнымі для распрацоўкі. За мэту даследавання ставілася выяўленне ўзроўню валодання беларускай мовай студэнтаў-нефілолагаў БДУ, ацэнка імі як уласных ведаў, так і выкладання ў сярэдніх навучальных установах Беларусі. Таксама важны быў эмацыйны складнік: як сучасны малады чалавек ставіцца да ўсяго беларускага і беларускамоўнага ў сваім акружэнні, ці мае ўвогуле такое акружэнне, ці прымяняе веды па беларускай мове на практыцы, ці адносіць сябе да беларускай нацыі. Даследаванне праводзілася шляхам ананімнага анкетавання. Анкета была падрыхтаваная аўтарам дадзенай працы з практычнай мэтай (ведаць узровень аўдыторыі, з якой давядзецца працаваць) і з навуковай (аформіць вынікі анкетавання ў артыкул). Вынікі аналізу адказаў на пытанні анкеты паказалі, што неабавязкова быць беларусам па паходжанні, каб лічыць сябе беларусам. Рэспандэнты вызначылі і ўласны ўзровень валодання беларускай мовай, і агульны ўзровень выкладання яе як сярэдні; адзначылі недастатковую колькасць беларускамоўных асяродкаў у Беларусі; выявілі высокую ступень уласнай адказнасці за лёс тытульнай мовы нацыі.

Słowa kluczowe:

беларуская мова,анкета,беларуская моладзь,беларускамоўнае асяроддзе,нацыя,самаідэнтыфікацыя

Bibliografia

37% belarusaǔ ličacʹ, što movy peravažna ne hapae ǔ sfery rèklamy. 2010. Marketing.by. 24 maâ [online] https://marketing.by/novosti-rynka/37-belarusa-lichats-shto-movyperavazhna-ne-khapae-sfery-reklamy/ [доступ: 22.05.2024] [37% беларусаў лiчаць, што мовы пераважна не хапае ў сферы рэкламы. 2010. Marketing.by. 24 мая].

Analìtyk BÌSD: u belaruskaj moladzì vyrazna sfarmìravana nacyânalʹnaâ ì gramadzânskaâ ìdèntyčnascʹ. 2021. Belta, 3 snežnâ [online] https://blr.belta.by/society/view/analityk-bisd-u-belaruskaj-moladzi-vyrazna-sfarmiravana-natsyjanalnaja-i-gramadzjanskaja-identychnasts-107682-2021/ [доступ: 22.05.2024] [Аналітык БІСД: у беларускай моладзі выразна сфарміравана нацыянальная і грамадзянская ідэнтычнасць. 2021. БелТА, 3 снежня].

Bandarovìč Veranìka. 2023а. Belaruskaâ mova ǔ nefìlalagìčnym studènckìm asâroddzì Belaruskaga dzâržaǔnaga ǔnìversìtèta (198–214). U: Spaznaûčy Belarusʹ... Da 65-goddzâ belarusìstykì Varšaǔskaga ǔnìversìtèta. Warszawa [Бандаровіч Вераніка. 2023а. Беларуская мова ў нефілалагічным студэнцкім асяроддзі Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта (198–214). У: Спазнаючы Беларусь... Да 65-годдзя беларусістыкі Варшаўскага ўніверсітэта. Warszawa].

Bandarovìč Veranìka. 2023b. Mesca belaruskaj movy ǔ sučasnaj Belarusì. “Przegląd Środkowo- Wschodni” t. 8: 277–294 [Бандаровіч Вераніка. 2023б. Месца беларускай мовы ў сучаснай Беларусі. “Przegląd Środkowo-Wschodni” t. 8: 277–294].

Lânkevič Alena. 2014. Belaruskaâ mova i zmešanyâ kody ǔ sacyâlingvistyčnym i psihalingvistyčnym aspektah: katègoryâ adnosin da movy ǔ gramadstve: dys. kand. filal. navuk: 10.02.01, 10.02.19. Belarus. dzârž. un-t. Minsk [Лянкевіч Алена. 2014. Беларуская мова і змешаныя коды ў сацыялінгвістычным і псіхалінгвіс тычным аспектах: катэгорыя адносін да мовы ў грамадстве: дыс. канд. філал. навук: 10.02.01, 10.02.19. Беларус. дзярж. ун-т. Мінск].

Mìhajloǔskaâ Snâžana. 2015. Belaruskaâ mova: karystalʹnìkì ì pryhìlʹnìkì. “Belaruskaâ dumka” № 4: 52–57 [Міхайлоўская Сняжана. 2015. Беларуская мова: карыстальнікі і прыхільнікі. “Беларуская думка” № 4: 52–57].

Nìkalaeva Nadzeâ. 2021. Šmat pracavacʹ ì stacʹ prafesìânalam 08.12.2021 [online] https:// zviazda.by/be/news/20211208/1638967363-shmat-pracavac-i-stac-prafesiyanalam [доступ: 18.05.2024] [Нікалаева Надзея. 2021. Шмат праца ваць і стаць прафесіяналам. 08.12.2021].

Spìralʹ maǔčannâ. “Skarbnìca sènsaǔ” [online] https://www.zhalevich.com/by/skarbnica/spiral-maucanna.html [доступ: 20.05.2024] [Спіраль маўчання. “Скарбніца сэнсаў”].

Vynìkì sacyâlagìčnaga dasledavannâ “Nacyânalʹnaâ ìdèntyčnascʹ vačamì belarusaǔ: hto my ì âkìmì my budzem?”. 2009. BUDZMA.by. 14 kastryčnìka [online] https://budzma.org/news/vyniki-prezientacyi-sacyjalahichnaha-dasliedvannia-2009.html [доступ: 18.05.2024] [Вынікі сацыялагічнага даследавання “Нацыянальная ідэнтычнасць вачамі беларусаў: хто мы і якімі мы будзем?”. 2009. BUDZMA.by. 14 кастрычніка].

Podobne publikacje